नेपालीले भारतीय विस्तारबाद कहिलेसम्म सहने ?


मकुन्द गौतम

दुई शताब्दी अगाडी नेपालको सीमाना पूर्वमा टिष्टा र पश्चिममा काँगडासम्म फैलिएको थियो । आज पनि ती ठाउँहरुमा स्मारक, स्तम्भ र अवशेषहरु देख्न पाईन्छ । सन १८१५ डिसेम्बर २ का दिन नेपालको तर्फबाट चन्द्रशेखर उपाध्याय र गजराज मिश्र साथै ईष्ट ईण्डियाको तर्फबाट लेफटिनेन्ट कर्णेल व्राड शाहका बीच सुगौली सन्धी भयो । जुन सन्धीअनुसार काली र राप्ती बीचको सम्पूर्ण तराई, राप्ती र गण्डकी बीचको वुटवल बाहेक सम्पूर्ण तराई, गण्डकी–कोशी बीचको तराई यसैगरी मेची र टिष्टा बीचको समथर भुभाग र काली पश्चिमको सम्पूर्ण भुभाग इष्ट ईण्डिया कम्पनिलाई बुझाउँनुपर्ने भयो । तर तत्कालिन राजाले सम्पूर्ण तराई दिन नमानेकोले अंग्रेजहरुले केही तराई फिर्ता हुने गरी सन १८१६ डिसेम्बर ८ का दिन मकवानपुरमा फेरी सन्धी भयो र केही तराई फिर्ता गरी बर्तमान नेपालको सिमाना पूर्वमा मेचीदेखि पश्चिममा महाकालीसम्म कायम गरेको देखिन्छ । सुगौलीसन्धि पश्चात ४० दिन भित्र सिमाङ्कनको लागि गाडिएको जंगे स्तम्भले हाम्रो सिमाना छुट्याईएको थियो तर ति सिमा स्तम्भहरुलाई भारतलेनै वेवास्ता गरेकोले भारतलेनै सुगौली सन्धिलाई मान्यता नदिएको स्पष्ट हुन्छ ।

 

 

आज पनि सिमाक्षेत्रका स्थानिय जनतालाई विभिन्न प्रलोभनमा पार्दै हिंसात्मक गतिविधी फैलाउँदै नेपालको भूमि दिनानुदिन भारतले अतिक्रमण गरिरहेकोछ । सिमाक्षेत्रको वास्तविकतालाई खोज्दै जाने होभने निक्कै विकराल र दयनिय अवस्थामा जनताहरु वाच्न विवश छन् । नेपाली भूमिमै नेपाली रुपैयालाई मान्यता दिईन्दैन, भारतिय नम्बर प्लेटको सवारीसाधनलाई बैधानिकता दिएको छ , दिनदहाडै सिमाक्षेत्रका वस्तीहरु जलाईन्छ, लगाईएका बालीहरु थन्काउने वेलामा उनिहरुकै हुन्छ, नेपाली चेलीहरु उनिहरुबाटै बलात्कारको शिकार भईरहेका छन्, नेपाली दाजुभाईहरुलाई बन्दी बनाई ज्याजती गरिन्छ यसरी नेपाली भूमिमा नेपालकै अस्तित्वको शिरहरण भईरहेकोछ । अझै अहिलेत शान्तिका अग्रदुत गौतम बुद्धको जन्मभूमि नेपालको साँस्कृतिक धरोहर विश्वशान्तिको केन्द्रभूमि जुन विश्वसम्पदा सुचिमा सुचिकृत छ त्यसलाई पनि भारतले आºनो भूमिमा नक्कली लुम्बिनीको स्वरुप निर्माण गरी विश्वसामु भारतले गौतम बुद्द भारतमै जन्मेका हुन र लुम्बिनी हाम्रो हो भन्दै झुटो प्रचारबाजी गरिरहेको छ । विश्व सम्पदा सुचिमा सुचिकृत भईसकेको लुम्बिनीलाई भारतले आफ्नो हो भन्नु कतिसम्म मुर्खता होला ? यसमा नेपालको मात्र हैन विश्व समुदायको ध्यान जानु अतिआवश्यक छ । यदी यस्तै हर्कत गर्ने हो भने नक्कली लुम्बिनी हैन विश्वको शिर सगरमाथा नक्कली बनाएर देखाओस, के यो सम्भव होला र ?

 

 

आज नेपाली जनताको चुनौतिको विषय रहेको छ । यसरी दिनानुदिन स्तम्भहरु सारिदा सिमा अतिक्रमण हुदा नक्कली लुम्बिनि बनिसक्दा, सम्झौता र सन्धीको आधारमा नेपालको साँस्कृतिक तथा प्राचिन संम्पदाहरुमाथि अतिक्रमण र हस्तक्षेप भईरहदा पनि महत्वपूर्ण तथा संवेदनशिल विषयमा नयाँ नेपाल बनाउँछु भनेर लागेको आजको नेपालका राजनैतिक दलहरु दोषि, निरिह तथा लाचार भईरहेका छन् । देशमा आज दिनानुदिन शैक्षिक बेरोजगारी बढ्दो छ, दैनिक लगभग २००० युवाहरु विदेश पलायन हुन बाध्य छन् । देशको राजनैतिक अस्थिरताको कारणले खाडीको प्रचण्ड गर्मीमा आफ्नो मातृभूमि सम्झदै आºनो श्रम बेच्न बाध्य छन् । यसैले अबको युवाहरु सचेत हुन आवश्यक छ । घरवारी बन्धकी राखेर हामी कहिलेसम्म विदेश पलायन भईरहने ? राजनितिलाई फोहोरी खेल भनेर के अझै हामी सचेत युवाहरु आफ्नो जिम्मेवारी बाट पन्छिन मिल्ला ? अझपनि हामी युवाहरु कुनै दर्शन र वादको नाममा नेपाल आमाको अस्तित्वमाथि खेलवाड भईरहदा कहिलेसम्म टुलुटुलु हेरेर बसिरहने ? यदी यसरीनै नेपालको रास्ट्रिय राजनितिलाई छाडा छाड्दै र पुरानै शासकहरुलाई व्यब्त्।िmगत स्वार्थको राजनितिमा ब्रह्मलुट र भ्रष्टाचार गर्न कहिलेसम्म दिने ? यदी यस्तै गरिरहने हो भने देशको विकास कहिले होला त ? देशका युवाहरु आज शिक्षित छन् । राजनैतिक दल र शासकहरुले निरंकुशता लादी जनतालाई राणा शासन झै अधिकार विहिन बनाईरहेका छन् भने देशभतm र दुरगामी सोच भएका युवाहरुलाई वेवास्ता गरेर नातावाद, कृपावाद आशिर्वाद र पैसाको बल प्रयोग गरी खराव पाठ सिकाउदैछन् । भूमि सम्पदा निति र नियमलाई अस्तव्यस्त पार्दैछन् । के राजनिति गर्न सिंगो देश चाहिन्न र ? जातजाति र धर्मको नाममा युद्द गराउन खोज्ने ? सर्वहारा जनतालाई शासकको जुताको तलुवाझै बनाउने, लोकतन्त्र र प्रजातन्त्रको नारा दिदै भिजन विपरित काम गर्ने ? देशलाई टुक्राएर हरेक आधाररहिन सम्झौता गरि देशको सार्वभौमिकता विदेशीलाई सुम्पेर देशमा जातजातिको र धर्मको नाममा प्रदेशहरु बिभाजन गर्दा के लगभग तीन करोड नेपालीको हितको कुरा हो ? सर्वहाराको हितको नारा कार्यान्वयन हुने कहिले ? २००७ साल यता कसले कार्यान्वयन गर्न अघि बढ्यो सिमानाको समस्या, स्वतन्त्र देशको समस्या अनि देशको प्रजातन्त्र र लोकतन्त्रको नारा ?

 

 

यस्ता समस्याको समाधान गर्नसक्ने शक्ति साच्चै आजको युवापुस्तानै हो । देशमा दिगो शान्ति स्थापना लोकतानित्रक संविधान, देशको आधुनिक र चौतर्फी विकास, मातृभूमि र देशभित्रको हरेक सम्पदाको संरक्षण तथा राजनैतिक निकाश अव युवाको काँधमा छ । यदी पुरानै पुस्ता अझै हावी भइरहे नेपालको राष्ट्रियतामा समेत आँच आउन सक्छ । जातजाति धर्म आ–आफ्नो छन् । देशलाई खण्ड पार्न खोज्नु सबै छोटे राजा हुन खोज्नु हो । यतिसानो नेपालमा विभिन्न राज्यहरु के आवाश्यक छ ? साझाँ देश नेपाल हो हामी नेपाली हौ, यिनै नाराले देश बचाउनु पर्दछ ।

 

 

बुद्दभूमि युद्धस्थल हैन् शान्तिको हुनु पर्दछ । यिनको अस्थित्वलाई बचाउन र विश्वसामु नेपाललाई चिनाउन हरेक नेपाली मुद््रा र देशको राष्ट्रिय/अन्तर्राष्ट्रिय कार्यालय, प्रवेशाज्ञा तथा राहदानीमा ‘Buddha was born in Nepal’लेखिनुपर्दछ । यस्तो सम्पूर्ण समस्याहरुको समाधान गर्न र देशलाई निकाश दिन आजको फोहोरी राजनैतिक धार कुनैपनि हालतमा सफल हुन सक्दैन । संविधान निर्माण र कार्यान्वयन गर्न सक्दैन्, देशलाई स्वतन्त्र बनाउन सक्दैन । सबै नचाहिदो खोक्रो भाषणले नेपाल र नेपालीको अस्तित्व मेटाउने, जनतालाई ऋण बोकाउने र शासक बिलाशी बनिरहने खेल हो । देशका सम्पुर्ण समस्याको समाधानको उपाय आजसम्मको सत्ताभोगि धार र नयाँ युवाधारको प्रतिष्पर्धा नै देशको निकाश हो ।

 

 

काभ्रेपलान्चोक

हाल-द. कोरिया

आफ्नो प्रतिक्रिया दिनुहोस |
सम्बन्धित शिर्षकहरु
  • यायोक्खाले यस वर्षको अन्तिम उभौली साकेला सुवनमा गर्दै
  • एनसिसिद्वारा छुसकको कार्यक्रम बाँडफाँड, ३ संस्थालाई अनुमति
  • बुद्ध जन्म जयन्ती तथा नेपाल डे परेड सउलमा सम्पन्न
  • नेपालले बुद्धजयन्ती सउलमा परेड, साँस्कृतिक झाँकीसहित मे १९ मा मनाउने
  • ईपिएस

    वन र सेवा क्षेत्रमा पनि कोरियाले नेपाली श्रमिक ल्याउने

    अनलाइन खबर दक्षिण कोरियाले यो वर्ष (सन् २०२४)देखि रोजगार अनुमति प्रणाली (ईपीएस)मार्फत थप ३ वटा क्षेत्रमा पनि नेपाली श्रमिक लिन थाल्ने भएको छ । कोरियाली सरकारले नेपालबाट वन क्षेत्र, सेवा क्षेत्र र रुट इन्डष्ट्री क्षेत्रमा पनि श्रमिक ल्याउने भएको हो । अहिले कृषि, ...

    एम टि यूको प्रतिनिधि सभा बैठक सम्पन्न, WPS को लागि संघर्ष गरिने

    प्रवासी श्रमिकहरुको अधिकारको निम्ति आवाज उठाउँदै आएको संस्था प्रवासी श्रमिक युनियन MTU दक्षिण कोरियाको प्रतिनिधि सभा बैठक २०२४ सम्पन्न भएको छ। सौल स्थित कोरियन प्रजातान्त्रिक श्रमिक महासंघ (केसिटियू) को हलमा सम्पन्न सभाले गतवर्षको गतिविधिहरुमाथि छलफल एवम ...

    राजु लामाको मंगोलियन हार्ट ब्याण्डले कोरिया तताउने निश्चित

    दक्षिण कोरियाको महान चाड सलनालको अवसरमा हुने ४ दिने लामो बिदाको पहिलो दिन फेब्रुअरी ९ तारिख नेपालको सुप्रसिद्ध गायक राजु लामाको मंगोलियन हार्ट व्याण्डको लाईभ कन्सर्टले कोरियाको माईनस डिग्रीको चिसो मौसममा नेपाली गीत संगीत मार्फत नेपाली माहोल तताउने निश्चित ...

    महिला / बालबालिका

    कोरियामा निर्मलाको अत्माहत्याले उब्जाएको प्रश्न

    मञ्जु गुरुङ ,, " म्याम म यहाँबाट निस्कन चाहन्छु । साइन मागेको पनि दिदैन । इलिगल बनाइदिन्छु भन्छ । काम पनि दिदैन । नेपालबाट आएको ६ महिना भयो । रिन ...

    कोरियामा महिलाका लागि महिलाका अध्यक्षमा पार्वती

    दक्षिण कोरियामा नेपाली महिलाहरुद्धारा संगठित महिलाको लागि महिला नाम संस्थाको अध्यक्षमा व्यवसायी तथा समाजसेवी पार्वती मोक्तान चयन भएका छन् । ...

    कोरियामा निबन्ध प्रतियोगितामा उत्कृष्ठ पुरस्कार प्राप्त लेख

    अलबिदा आमा -बाला राई निद्रामै थिएँ, म्यासेन्जरमा आएको फोनको घण्टीले ब्युझिएँ । हतार उठेर सिरानीनिर राखेको फोन तानें बिहानको छ बज्नै लागेको ...

    एनआरएन कोरियाले जुम मार्फत तिज मनाए

    एनआरएनए दक्षिण कोरियाले महिलाहरुको ठूलो चाड तिजलाई जुम मार्फत छलफल गरी मनाएका छन् । एनआरएन महिला संयोजकको नेतृत्वमा शुभकामना आदन प्रदान तथा ...